Przełom w szkoleniu kierowców z wadami narządów mowy i słuchu

   W dniu 23 czerwca w siedzibie Konsorcjum Auto Mobility Centrum w Warszawie, odbyła się prezentacja pierwszego w Polsce profesjonalnego systemu wspomagającego proces nauki jazdy samochodem osób z dysfunkcją narządów mowy i słuchu;

pod nazwą: GRASER 01. (GRAficzny System Emisji Rozkazów). Liczba porządkowa „01” oznacza w tym przypadku pierwszą, użytkową wersję oprogramowania.

   Gościem tej szczególnej prezentacji był specjalnie na nią zaproszony Wiceprezes Polskiego Związku Głuchych – Pan Adam Stromidło. Twórcy systemu, a zarazem organizatorzy pokazu, zwrócili się do tej najważniejszej organizacji środowiskowej zrzeszającej osoby głuchonieme – Polskiego Związku Głuchych, z prośbą o wspólne zarekomendowanie tego produktu wszystkim szkołom nauki jazdy w Polsce, które zechcą osoby o takich dysfunkcjach włączyć do grona swoich klientów. Ze strony prowadzącego spotkanie, Prezesa Auto Mobility Centrum – Pana Krzysztofa Marciniaka, padła też oficjalna propozycja współpracy tych organizacji na rzecz szerszego dostępu osób niepełnosprawnych do całej gamy usług motoryzacyjnych, aby skutecznie mogły pokonywać bariery w mobilności indywidualnej i zbiorowej.

   Warto przy tej okazji zaznaczyć, że pomysłodawcami i inicjatorami prac nad stworzeniem systemu GRASER 01 była grupa osób głuchoniemych z Wodzisławia Śląskiego. To właśnie oni, dwa lata temu zaprosili do siebie Zarząd Stowarzyszenia Pomocy Niepełnosprawnym Kierowcom (SPiNKa) i poprosili o pomoc, aby i osoby z takimi schorzeniami mogły bez większych trudności uczestniczyć w kursach nauki jazdy, a potem samodzielnie i bezpiecznie prowadzić własne pojazdy.

   Efektem tego spotkania było powołanie zespołu w skład którego weszli: doświadczeni instruktorzy nauki jazdy, tłumacze języka migowego i sami zainteresowani. Zadanie jakie zostało im zlecone, to podjęcie próby stworzenia takiego sposobu porozumiewania się, aby umożliwiał on komunikację pomiędzy instruktorem, a kursantem w trakcie samej szkoleniowej jazdy samochodem. W wyniku prac tego zespołu wypracowany został motyw, który następnie poddany profesjonalnej obróbce grafików i informatyków, stał się jednolitym, logicznym zbiorem graficznych rozkazów, pozwalających głuchoniememu kursantowi na jednoznaczne reagowanie na polecenia instruktora.

   Istota systemu GRASER 01 polega na operowaniu graficzną wersją 30 obrazów, które zostały zakwalifikowane do zbioru podstawowych, najczęściej używanych i przydatnych poleceń, jakich używa instruktor podczas jazdy szkoleniowej z kursantem. Cechą tych obrazów jest sugestywna komunikatywność przekazu, nie pozostawiająca najmniejszych wątpliwości, co chce w danym momencie przekazać instruktor kursantowi. Praktycznie, proces komunikacji wygląda w ten sposób, że instruktor na specjalnej małej klawiaturze wywołuje ze zbioru obrazów ten, który w danej chwili chce przekazać kierowcy. Kierowca ma do dyspozycji, na kokpicie, w polu widzenia wzroku na wprost, specjalny jedenastocalowy kolorowy monitor, na którym pojawia się konkretny, wywołany przez instruktora obraz-rozkaz. Dzięki temu przekazowi szkolony kierowca bez wątpliwości wie, jaką czynność ma w danej chwili wykonać. Dodać należy, że nauka rozpoznawania i identyfikowania tych obrazów odbywa się podczas teoretycznej części kursu, w której uczestniczy tłumacz języka migowego. Później, podczas samych jazd szkoleniowych, zagwarantowana jest kilkukrotna dostępność tłumacza języka migowego po to, aby w trakcie praktycznych zajęć, a w zasadzie podczas przerw w nich, można było wyjaśnić i wytłumaczyć kursantowi szerszy kontekst sytuacji w ruchu drogowym.

   Program GRASER 01 jest częścią całego systemu nauki jazdy osób niepełnosprawnych opracowanego w Auto Mobility Centrum na potrzeby osób z różnymi dysfunkcjami, w szczególności dysfunkcjami narządów ruchu, które chcą i mogą zostać kierowcami. Program nosi nazwę: Kierowca Bez Barier (KBB). Procedura typowego kursu nauki jazdy została wzbogacona o elementy dodatkowe takie jak: specjalnie wyposażone samochody, dłuższa ilość godzin praktycznych ćwiczeń za kierownicą, indywidualny cykl nauki, czy wreszcie wykorzystanie do nauki jazdy specjalnych symulatorów oddających wrażenia jazdy prawdziwej. To wszystko sprawia, że osoby niepełnosprawne będą miały szerszy dostęp do usług motoryzacyjnych uwzględniających ich indywidualne, nietypowe potrzeby, bez uszczerbku dla bezpiecznego trybu tej nauki i późniejszej samodzielnej eksploatacji samochodu.

   Przy okazji tej prezentacji zademonstrowane zostało również proste urządzenie o nazwie AutoGuard Message Center SLM-100 do dynamicznej edycji tekstu, dedykowane jako urządzenie wspomagające proces nauki tych osób, które radzą sobie z umiejętnością płynnego czytania. Jest to uniwersalne rozwiązanie stosowane powszechnie do emisji tzw. „tekstu płynącego” stosowane z powodzeniem w środkach masowej komunikacji. W niektórych przypadkach może okazać się bardzo przydatne w procesie komunikacji pomiędzy instruktorem, a kursantem.

   Przykład, który opisujemy świadczy o uaktywnieniu się specjalistów od motoryzacji i  środowiska osób niepełnosprawnych nad stworzeniem profesjonalnego zakresu usług dla tego segmentu klientów. Powstanie Auto Mobility Centrum jest tego wymownym dowodem. Jest również przykładem na to, że osoby niepełnosprawne są w stanie najlepiej określić swoje najbardziej palące potrzeby prowadzące wprost do pokonywania barier w mobilności, a tym samym aktywności społecznej i zawodowej. Nawet najbardziej zaangażowani urzędnicy, którzy nigdy nie doświadczyli dyskomfortu braku zdolności do samodzielnego ruchu, nie są w stanie zrozumieć i sprostać oczekiwaniom osób niepełnosprawnych. Dlatego w większym stopniu powinni wsłuchiwać się w ich potrzeby i postulaty zamiast wymyślać rozwiązania nie przystające do rzeczywistych potrzeb tych ostatnich.

   Już niebawem poinformujemy o nowych, ciekawych propozycjach systemowych skierowanych do środowisk osób niepełnosprawnych, a będących efektem coraz ściślejszej współpracy tych środowisk ze specjalistami z branży motoryzacyjnej, skupionych wokół Auto Mobility Centrum.